Tapu Kaydının Düzeltilmesi Davası

Tapu kaydının düzeltilmesi davası, bir taşınmazdaki malik veya hak sahiplerinin kimlik, adres veya soyacağı gibi yanlış kayıtlarının düzeltilmesi için açılan bir dava türüdür. Türk Medeni Kanunu (TMK) m.1027’de düzenlenen çekişmesiz yargı türüdür.

Bu içerikte tapu kaydının düzeltilmesi davasının nasıl açılacağı ve yargılama süreci ile sonrası hakkında detaylı bilgi verilecektir.

Tapu Kaydının Düzeltilmesi Davası Nedir?

Tapu Sicil Tüzüğü m.5 uyarınca tapu sicili; “… Devletin sorumluluğu altında, tescil ve açıklık ilkelerine göre taşınmazlar ile üzerindeki hakların durumlarını göstermek üzere tutulan sicildir.”

Tapu sicilinin memurun dikkatsizliği, kadastro yanlışlığı veya eksik evraklar sebebiyle yanlış tutulmuş olması mümkündür. Taşınmaz malikinin adı soyadı, doğum tarihi, anne veya baba bilgisi gibi bilgilerde hata olması tapuda yapılacak işlemlere engel oluşturmaktadır.

TMK m.1027 uyarınca tapı kayıtlarının düzeltilmesi için; ilgililerin yazılı rızası veya mahkeme kararı gerekmektedir. Tapu sicilinin düzeltilmesi davası, TMK m.1027 uyarınca tapu kayıtlarındaki yanlışlığın düzeltilmesi için açılan davadır.

Tapu Kaydının Düzeltilmesi Davası Hangi Durumlarda Açılır?

Tapu sicilindeki hatalar asli kurucu unsurundaki veya maddi hatalardan kaynaklanması mümkündür:

• Asli Kurucu Hatalar: gerçek malik yerine başkası adına tescil edilmesi örnek gösterilebilir.
• Maddi Hatalar: kişinin doğun tarihinin eşleşmemesi, anne veya babasının adının yanlış yazılması durumlarıdır. Örneğin; Kaan yerine Kağan olarak ismin yazılması örnek gösterilebilir.

Tapu kaydında yer alan yanlış kayıtlar, tapu müdürlüklerinde işlem yapılmasına engel teşkil etmektedir. TMK m.1027 uyarınca da tapu memurların resen düzeltmeleri engellenmiştir. Söz konusu maddi hatalardan kaynaklı hususların giderilmesi için tapu kayının düzeltilmesi davası açılmaktadır.

Tapu Kaydının Düzeltilmesi Davasının Hukuki Niteliği

Tapu kaydının düzeltilmesi davası, Hukuk Muhakemeler Kanunu (HMK) m.388 uyarınca çekişmesiz yargı işidir.

Kesin hüküm teşkil etmemekte olup, maddi hata var olduğu sürece tekrar açılması mümkündür. Nitekim, YHGK 2017/1210 E., 2020/548 K. 08/07/2020 tarihli kararında şu şekilde belirtilmiştir;

“Çekişmesiz yargıda verilen kararların niteliği de HMK”nın 388. maddesinde açıkça düzenlenmiş ve kanunda aksine hüküm bulunmayan hâllerde, çekişmesiz yargı kararlarının maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmeyeceği hüküm altına alınmıştır.”

Tapu kaydının düzeltilmesi davası bir çekişmesiz yargı işleri arasında yer almaktadır.

Yolsuz Tescilin Düzeltilmesi (TMK m.1025) ile Tapu  Düzeltilmesi (TMK m.127) Arasındaki Farklar

Yolsuz tescil, bir kişinin taşınmazın maliki veya hak sahibi olmamasına rağmen tapu sicilinde yer almasıdır. Tapu kayıtlarında yer alan asli unsurlarda bir yanlışlık söz konusudur. Taşınmazın gerçek sahibinin tespiti için TMK m.1025 uyarınca yolsuz tescilin düzeltilmesi davası açılmaktadır.

TMK m.1027 uyarınca açılan tapu kaydının düzeltilmesi davası ise, taşınmazın gerçek maliki tapu kayıtlarında yer almaktadır. Ancak, malikin bilgilerinde yer alan kayıtlarda yanlışlık vardır.

Sonuç olarak; yolsuz tescil davası hak sahipliğini değiştirirken, tapu sicilinin düzeltilmesi davası, gerçek malikin tapu kayıtlarındaki bilgileri düzeltmek için açılan davadır.

Tapu Kaydının Düzeltilmesi Davasının Tarafları

• Davacı Taraf: TMK m.1027 uyarınca dava açma hakkına sahip olan kişiler; taşınmaz maliki, mirasçılar ve TMK .702 uyarınca taşınmaz maliklerden herhangi biridir.
• Davalı Taraf: Tapu sicilinin düzeltilmesi davası, tapu kayıtlarını tutmakla sorumluluğu olan Tapu Sicil Müdürlüğü’ne karşı açılmaktadır.

Tapu Kaydını Düzeltirken Tapuya Başvuru Zorunlu Mu?

Tapu Sicili Tüzüğünün m.75/4 hükmünde tapu kayıt düzeltmeleri için tapuya başvurma zorunluluğuna ilişkin bir hüküm mevcuttur.

Anayasa Mahkemesi, söz konusu hükmün Anayasa’nın 36. Maddesi uyarınca mahkemeye erişim hakkını kısıtladığı gerekçesiyle iptal etmiştir.  Söz konusu karar 17/08/2013 tarih 228738 sayılı 228738 sayılı tarih 228738 girmiştir.

Bu kapsamda, tapu kaydın düzeltilmesi için açılacak davalarda tapuya başvurma zorunluluğu yoktur. Vatandaşlar tarafından doğrudan dava açma hakkı bulunmaktadır.

Tapu Sicilinin Düzeltilmesi Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme

• Görevli Mahkeme: Asliye Hukuk Mahkemeleridir.
• Yetkili Mahkeme: Taşınmazın bulunduğu yerdeki Asliye Hukuk Mahkemeleridir. Kesin yetki kuralı olup, aksi takdirde dava usulden reddedilecektir.

Tapu Düzeltilmesi Davasında Hak Sahipliğinin İspatı

Tapu sicilinin düzeltilmesi davasında gerçek hak sahibinin bilgileri düzeltilmektedir. Bunun için öncelikle gerçek hak sahibi olunduğunun ortaya konulması gerekir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2017/1210 E., 2020/548 K. 08/07/2020 tarihli kararında davanın ispatını şu şekilde özetlemiştir;

“Bu tür işlerde verilen kararlar kesin hüküm teşkil etmez ise de düzeltme ya da tespite karar verilebilmesi için mahkemece sağlıklı bir inceleme yapılması ve kayıt maliki ile davacı ya da murisinin aynı kişi olduğunun şüpheye yer bırakmayacak şekilde saptanması gerekmektedir.”

Tapu sicilinin düzeltilmesinin düzeltilmesi davasında gerçek hak sahipliğinin ispatında kullanılabilecek başlıca deliller şunlardır:

• Resmi Kayıtların Temini: Taşınmazın ilk tesisinden itibaren tüm tapu kayıtları, kadastro tutanakları ve dayanak belgeleri eksiksiz dosyalanmalıdır.
• Nüfus Kayıt Araştırması: Tapu malikiyle aynı kimlik bilgilerine sahip başka kişilerin olup olmadığı Nüfus Müdürlüğü üzerinden incelenmelidir.
• Hak Sahibi Sorgusu: Aynı isimdeki farklı kişiler tespit edilirse, bu kişiler duruşmaya çağrılarak mülkiyet iddiaları olup olmadığı sorulmalıdır.
• Zabıta Aracılığıyla Tespit: Taşınmazın bulunduğu bölgede, kayıt malikiyle aynı adı taşıyan başka birinin yaşayıp yaşamadığı kolluk kuvvetlerince araştırılmalıdır.
• Tanık İfadeleri: İstem konusuna dair yerel ve görgü tanıklarının beyanları alınmalıdır.
• Mahallinde Keşif: Araştırmalar yetersiz kalırsa, taşınmaz başında keşif yapılarak tanık ve bilirkişiler yerinde dinlenmelidir.
• Kayıt Uyumu ve Karar: Tüm incelemeler sonucunda tapu ve nüfus bilgileri arasında tutarlılık sağlandığında talebin kabulü yoluna gidilmelidir.

Tapu Sicil Müdürlüğünce Düzeltmenin Yapılması

Tapu sicil müdürlüğünce düzeltme yazılı istem veya mahkeme kararı üzerine yapılmaktadır. Tapu Sicil Tüzüğü m.72 uyarınca değişiklikler; yanlış yerin üzerinin kırmızı mürekkepli kalemle çizilip, değişiklik tarih ve yevmiye numarasıyla yeni kayıt yazılır.

Tapu Kaydının Düzeltilmesi Davasının Masrafları

Tapu kaydının düzeltilmesi davası maktu harca tabidir. 2026 itibariyle ödenecek harç miktarı 2685,00 TL miktarındadır. Çekişmesiz yargı olması sebebiyle davanın kabulü veya reddi durumunda vekalet ücreti hükmedilmemektedir.

Sonuç

Tapu kaydının düzeltilmesi davası; gerçek hak sahibin adı, soyadı, doğum tarihi, anne veya baba adı gibi hataların düzeltilmesi için açılan davadır. Bir çekişmesiz dava türü olup, taşınmazın bulunduğu yerdeki Sulh Hukuk Mahkemesinde dava açılması gerekmektedir.

Sık Sorulan Sorular